Ông Trump dọa áp thuế 10–25% với 8 quốc gia châu Âu

Mỹ gắn thương mại với mục tiêu địa chính trị

Ngày 18/1, Tổng thống Donald Trump tuyên bố Hoa Kỳ sẽ triển khai một gói thuế quan mới mang tính cứng rắn đối với nhiều quốc gia châu Âu, trong đó mục tiêu trọng tâm được cho là nhằm tạo sức ép liên quan trực tiếp đến vấn đề Greenland - vùng lãnh thổ tự trị thuộc Vương quốc Đan Mạch.

Theo thông báo đăng tải trên mạng xã hội Truth Social, bắt đầu từ ngày 1/2/2026, toàn bộ hàng hóa nhập khẩu vào Mỹ từ tám quốc gia gồm Đan Mạch, Na Uy, Thụy Điển, Pháp, Đức, Vương quốc Anh, Hà Lan và Phần Lan sẽ phải chịu mức thuế nhập khẩu 10%, không phân biệt lĩnh vực hay chủng loại sản phẩm.

Đáng chú ý, ông Trump khẳng định mức thuế này sẽ tiếp tục được nâng lên 25% kể từ ngày 1/6/2026, nếu các bên liên quan không thay đổi lập trường đối với kế hoạch của Washington.

Thuế quan sẽ duy trì “cho đến khi Mỹ mua được Greenland”

Khác với nhiều đợt áp thuế mang tính thương mại thuần túy trước đây, Tổng thống Trump nhấn mạnh rằng các biện pháp thuế quan lần này sẽ không chỉ có tính chất ngắn hạn.

Theo tuyên bố của ông, các mức thuế trên sẽ được duy trì “cho đến khi Hoa Kỳ đạt được một thỏa thuận mua lại hoàn toàn và trọn vẹn Greenland”. Cách diễn đạt này cho thấy chính quyền Mỹ đang trực tiếp gắn công cụ thương mại với mục tiêu địa chính trị, coi thuế quan như một đòn bẩy đàm phán chiến lược, thay vì chỉ là biện pháp bảo hộ kinh tế.

Đây được xem là bước leo thang đáng kể trong chính sách đối ngoại của Mỹ, đặc biệt trong bối cảnh quan hệ xuyên Đại Tây Dương vốn đã chịu nhiều sức ép từ các tranh chấp thương mại và an ninh trong những năm gần đây.

Greenland - tâm điểm cạnh tranh tại Bắc Cực

Greenland là hòn đảo lớn nhất thế giới, sở hữu vị trí chiến lược tại khu vực Bắc Cực, nơi các tuyến hàng hải mới đang dần hình thành do băng tan. Ngoài ra, vùng lãnh thổ này còn được đánh giá có trữ lượng lớn tài nguyên thiên nhiên, bao gồm khoáng sản hiếm và tiềm năng năng lượng.

Chính các yếu tố này khiến Greenland ngày càng trở thành điểm nóng trong cạnh tranh địa chính trị giữa Mỹ, Nga và Trung Quốc. Đối với Washington, việc kiểm soát Greenland không chỉ mang ý nghĩa kinh tế, mà còn liên quan trực tiếp đến an ninh quốc phòng và ảnh hưởng chiến lược tại Bắc Cực.

Ý tưởng Mỹ mua Greenland không phải là mới, từng được nêu ra trong lịch sử và được ông Trump nhắc lại nhiều lần trong các nhiệm kỳ trước. Tuy nhiên, việc sử dụng thuế quan để gây sức ép lên các đồng minh châu Âu được xem là cách tiếp cận chưa từng có tiền lệ.

Phản ứng và rủi ro đối với châu Âu

Trước đó, vào ngày 16/1, Tổng thống Trump đã cảnh báo sẽ áp đặt các biện pháp trừng phạt thương mại đối với những quốc gia không ủng hộ kế hoạch sáp nhập Greenland vào Mỹ. Tuyên bố mới nhất được xem là bước cụ thể hóa lời đe dọa này.

Giới phân tích nhận định, nếu được triển khai, gói thuế 10–25% có thể tác động đáng kể đến dòng thương mại giữa Mỹ và châu Âu, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghiệp, năng lượng, công nghệ và tài chính. Đồng thời, động thái này cũng tiềm ẩn nguy cơ kích hoạt các biện pháp trả đũa từ Liên minh châu Âu, làm gia tăng căng thẳng thương mại toàn cầu.

Bên cạnh tác động kinh tế, vấn đề Greenland còn đặt ra bài toán lớn về chủ quyền, luật pháp quốc tế và quyền tự quyết của người dân địa phương – những yếu tố khiến khả năng đạt được một “thỏa thuận mua bán lãnh thổ” trở nên cực kỳ phức tạp.

Bước đi táo bạo nhưng đầy rủi ro

Việc ông Trump công khai gắn thuế quan với mục tiêu “mua Greenland” cho thấy sự pha trộn ngày càng rõ nét giữa chính sách kinh tế và chiến lược địa chính trị trong cách tiếp cận của Washington. Dù có thể tạo ra đòn bẩy đàm phán trong ngắn hạn, giới quan sát cho rằng đây cũng là con dao hai lưỡi, có nguy cơ làm xói mòn lòng tin của các đồng minh và làm gia tăng bất ổn trong trật tự thương mại quốc tế.

Trong bối cảnh cạnh tranh quyền lực tại Bắc Cực ngày càng gay gắt, mọi động thái liên quan đến Greenland nhiều khả năng sẽ tiếp tục là tâm điểm theo dõi của thị trường, giới đầu tư và cộng đồng quốc tế trong thời gian tới.

Đọc thêm: